|
1.Tìm tài liệu in ấn
1.1.Tìm theo số hiệu
Mỗi tài liệu đều được đánh một
số đăng ký cá biệt riêng gọi là
số hiệu nên khi bạn muốn tìm
thông tin chi tiết về một tài
liệu nào đó thì bạn chỉ cần nhập
số hiệu đó vào rồi nhấn nút tìm
kiếm.
1.2. Hướng dẫn tìm tài liệu theo
tiêu đề, đề mục
Định nghĩa
Tiêu đề đề mục là một từ
hay một cụm từ được kiểm soát
dùng để thể hiện chủ đề của tài
liệu
Chức năng
Tiêu đề đề mục hỗ trợ những điểm
truy cập theo chủ đề vào các
biểu ghi thư mục trong thư mục
trực tuyến của trung tâm học
liệu qua OPAC. Giúp cho người
dùng tin có thể tìm kiếm những
tài liệu có cùng một chủ đề qua
các tiêu đề đề mục có sẵn ở biểu
ghi. Tiêu đề đề mục phục vụ đắc
lực cho việc tra cứu tư liệu và
nghiên cứu khoa học.
Cấu trúc
Một tiêu đề đề mục được cấu tạo
bởi một từ hoặc một cụm từ. Có
hai loại tiêu đề đề mục:
·
Tiêu đề đề mục đơn
có cấu tạo bằng từ đơn, từ ghép
hay cụm từ dùng để chỉ một khái
niệm đơn lẻ.
Ví dụ:
- Hoa, Lúa, Truyền hình, Giáo
dục…
·
Tiêu đề đề mục phức
gồm tiêu đề đề mục chính kết hợp
với các tiêu đề đề mục phụ (gồm
4 loại tiêu đề đề mục phụ: tiêu
đề đề mục phụ về quan điểm, về
địa lí, về thời gian, về hình
thức) dùng để chỉ một khái niệm
phức ( hai hay nhiều khái niệm
độc lập được kết nối với nhau
bằng các phương tiện liên kết).
Ví dụ: Tiêu đề đề mục
chính kết hợp với các tiêu đề đề
mục phụ về quan điểm như sau:
VIỆT NAM
- Chính trị
- Lịch sử
- Ngôn ngữ
Hoặc tiêu đề đề mục chính kết
hợp với tiêu đề đề mục phụ về
thời gian:
VĂN HỌC VIỆT NAM
- Trước 1930 -1945
- Thế kỷ 18
Hướng dẫn tìm kiếm bằng tiêu đề
đề mục (chưa có)
1.3. Hướng dẫn tìm tài liệu qua
thư mục trực tuyến Opac
Định nghĩa
- Thư mục là tập hợp các biểu
ghi mô tả tài liệu lưu trữ trong
TTHL (tài liệu in, tài liệu điện
tử, tài liệu nghe nhìn..)
- Thư mục trực tuyến (OPAC) là
phiên bản điện tử của thư mục
dạng in. Thư mục điện tử được
truy cập thông qua mạng
internet, tại trang chủ của
TTHL.
Cách truy
cập thư mục trực tuyến
- Truy cập trực tuyến qua
website của trung tâm qua địa
chỉ:
http://lrc.tnu.edu.vn
- Click chuột vào mục Tìm kiếm
thông tin, chọn mục thư mục trực
tuyến.
Cách sử dụng thư mục trực tuyến:
Hỗ trợ tra cứu
Tra cứu cơ bản
Tra cứu theo biểu thức
Tra cứu nâng cao
Tra cứu ở thư viện khác
1. Hỗ trợ tra cứu
- Trong tab Tra cứu, chọn chức
năng Hỗ trợ tra cứu
- Trong mục Hỗ trợ tra cứu,
click chuột vào cửa ô cửa sổ để
lựa chọn các tiêu chí tìm kiếm:
Nhan đề, Tác giả, Chủ đề, Từ
khóa ..v..v…
- Chọn các thông số cần thiết
tương ứng với mỗi điều kiện tìm
kiếm:
a. Từ rộng: OPAC sẽ tìm
kiếm chính xác biểu thức tìm
cũng như các cụm từ, các câu
liên đới đến biểu thức tìm
b. Từ hẹp: OPAC sẽ tìm kiếm
chính xác biểu thức tìm
c. Từ ưa dùng: OPAC tìm kiếm
từ ngữ được sử dụng phổ biến
liên quan đến biểu thức tìm.
d. Từ có quan hệ: OPAC tìm
kiếm biểu thức tìm cũng như các
từ ngữ, các câu có quan hệ với
biểu thức tìm.
e. Cùng tên khác từ: OPAC
tìm kiếm các từ có cùng ý nghĩa
nhưng cách phát âm khác nhau.
- Chọn nút <Chấp nhận> để
ghi lại các thông số vừa thiết
lập
2. Tra cứu cơ bản
- Bao gồm các cách tìm kiếm
hiệu quả sau:
+ Tìm theo nhan đề
+ Tìm theo tác giả
+ Tìm theo chủ đề
a. Tìm theo nhan đề
- Tại ô “Loại hình tài liệu” ta
chọn loại hình tài liệu cần tìm
- Nhập vào ô nhan đề (ô đầu tiên)
tên tài liệu cần tìm, đánh tiếng
Việt có dấu hoặc không dấu.
Ví dụ: Xuân Diệu – thơ và đời
- Tích vào ô tìm chính xác
để có kết quả chính xác theo
nhan đề tìm kiếm.
- Click chuột vào mục tìm kiếm, kết quả sẽ được hiển
thị
b. Tìm theo tên tác giả
- Trước hết nhập vào ô “ Tác giả”
tên tác giả cần tìm.
Ví dụ: “ Tố Hữu”
* Chú ý: Đối với tác giả nước
ngoài: Nhập họ trước, tên sau.
Ví dụ:
“Hugo,Victor”
- Tích vào ô tìm chính xác.
- Click chuột vào nút tìm kiếm,
kết quả sẽ được hiển thị.
c. Tìm theo chủ đề
- Nhập vào ô “Chủ đề”
chủ đề cần tìm kiếm.
Ví dụ:
“ Pháp luật”
- Tích vào ô tìm chính
xác
- Click vào nút tìm kiếm,
kết quả sẽ được hiển thị.
3.Tra cứu theo biểu thức
(Chức năng được thiết kế dành
cho người dùng nâng cao)
- Người dùng có thể nhập vào câu
lệnh tìm kiếm theo ý muốn của
mình
- Click chuột vào mục “Tra cứu
biểu thức”
-
Trong phần nội dung tra cứu nhập
biểu thức cần tra cứu.
Cú pháp của biểu thức tìm kiếm
(thuật_ngữ_tìm_tin_1 WITHIN
fxxxn) BOOLEAN
(thuật_ngữ_tìm_tin_2 WITHIN
fxxxn) BOOLEAN
(thuật_ngữ_muốn_tìm2 WITHIN
fxxxn) BOOLEAN
(thuật_ngữ_tìm_tin_n WITHIN
fxxxn)
* Giải thích:
- Thuật_ngữ_tìm_tin: là từ hoặc
cụm từ bạn đọc muốn tìm kiếm.
- WITHIN: là toán tử tìm tin, nó
nằm giữa cụm từ muốn tìm vào
trường muốn tìm
- fxxxn: là tên nhãn trường con
trong Marc21.
- BOOLEAN: là toán tử tìm tin,
có thể là AND, OR hoặc NOT.
- Dấu ngoặc đơn ở đây chỉ mức độ
ưu tiên trong việc tìm kiếm, tức
là nó sẽ thực hiện tìm kiếm
trong ngoặc trước sau đó mới kết
hợp với các biểu thức khác.
Ví dụ1:
Muốn tìm những cuốn sách của
tác giả Nguyễn Văn Bổng
(Trong Marc21 trường tác giả cá
nhân là: 100, trường con là a)
- Nhập biểu thức:
Nguyễn Văn Bổng WITHIN f100a (ví
dụ này không cần dấu ngoặc đơn
vì chỉ có một biểu thức)
Ví dụ 2:
Tìm những cuốn sách có nhan đề
là Hà nội và tác
giả của cuốn sách đó Dương
Trung Quốc.
Biểu thức tìm sẽ là ( trong Marc
21 trường 245a là chứa thông tin
về nhan đề tài liệu):
(Hà Nội within f245a) and (Dương
Trung Quốc within f100a)
Ví dụ 3:
Tìm tất cả những cuốn sách có
tác giả là Quách Tuấn Ngọc
hoặc những cuốn sách có nhan đề
là PASCAL nhưng
không bao hàm từ Đồ hoạ
trong nhan đề. Biểu thức tìm sẽ
là:
(Quách Tuấn Ngọc within f100a)
or (Pascal within f245a) not (Đồ
hoạ within f245a)
- Sau khi nhập biểu thức xong
ta click chuột vào nút tìm kiếm.
* Chú ý: - Ta có thể dùng
nút Update để lưu lại một số
biểu thức hiện tại.
- Nút Select để dùng lại biểu
thức đã ghi lại bằng nút Update.
4. Tra cứu nâng cao
- Sử dụng 3 toán tử Boolean cơ
bản AND, OR, NOT.
Các bước tìm kiếm:
- Click chuột vào mục Tra cứu
nâng cao
- Chọn loại hình tài liệu cần
tìm.
-
Click chuột vào trường cần tìm
kiếm.
+ Tất cả: tìm trên mọi
trường của biểu ghi
+ Tìm kiếm toàn văn: tìm trong
nội dung 1 file dữ liệu số đã
được đính kèm
+ Tác giả: chỉ tìm trên
trường tác giả
+ Nhan đề: chỉ tìm trên
trường tên tài liệu
+ Từ khoá: chỉ tìm trên
trường từ khoá
- Nhập thông tin tìm kiếm
- Click chuột vào điều kiện để
liên kết các điều kiện tìm kiếm
giữa các trường. Click chuột
vào để chọn toán tử logic: AND, OR,
NOT.
- Click chuột vào nút tìm kiếm.
Ví dụ:
Tìm tất cả các đầu sách
có từ kinh tế và thương mại
xuất bản năm 2000
* Cách tìm:
- Trường thứ nhất:
+ Chọn trường cần tìm là
Tên tài liệu
+ Nhập từ Kinh tế vào
trường đó
+ Chọn toán tử OR
- Trường thứ hai:
+ Chọn trường cần tìm là
Tên tài liệu
+ Nhập từ Thương mại
vào trường đó
+ Chọn toán tử AND
- Trường thứ ba:
+ Chọn trường cần tìm là
Năm xuất bản
+ Nhập 2000 vào trường đó.
5. Tra cứu ở thư viện khác
-
Click chuột vào mục Tra cứu ở thư viện khác
-
Nhập các điều kiện tìm kiếm tương tự như tìm kiếm nâng cao.
- Phần địa chỉ của thư viện
cần chú ý:
+ Máy chủ Z3950:
nhập địa chỉ của máy chủ thư
viện cần tra cứu.
+ Cổng: cổng kết nối với máy chủ
của thư viện cần tra cứu.
+ Tên CSDL: nhập tên của CSDL
cần tìm của thư viện đó.
- Click chuột vào nút tìm kiếm.
2. Hướng dẫn tìm tin trong cơ sở
dữ liệu
2.1 Tìm tin trong cơ sở dữ liệu
Ebsco (IT)
|